Bir Hafıza Yolculuğu

Lozan Mübadilleri Vakfı olarak, 2026 yılı boyunca gerçekleştireceğimiz tüm etkinliklerin, anlatacağımız hikâyelerin ve kuracağımız sofraların kalbine tek bir simgeyi yerleştiriyoruz: Sardunya.

Eski bir teneke kutuda, bir vapurun güvertesinde ya da bir heybenin kenarında, bir kıyıdan diğerine taşınan o mütevazı ama dirençli çiçek; artık bizim bu yılki yol rehberimiz. “Sardunyadan Kalan”, sadece bir isim değil; yüz yıllık bir ayrılığın, kavuşmanın ve yeniden kök salmanın ortak adıdır.

Neden Sardunya?

Sardunya, Anadolu ve Rumeli evlerinin pencerelerinden eksik olmayan, en zor şartlarda bile bir dalından tutunup yeşeren, mübadil ruhuyla özdeşleşen bir çiçektir. Bu yıl logomuzda yer alan sardunyanın her bir taç yaprağı, mübadele mirasının farklı bir katmanını temsil ediyor:

• Hafıza: Sadece anlatılan hikâyeler değil; boğazda düğümlenen anlatılamayanlar ve kuşaktan kuşağa sessizce aktarılan bakışlar.

• Dil: Unutulmaya yüz tutmuş kelimeler, dillerin arasına karışan o kendine has aksan ve iki kıyı arasında kurulan hüzünlü cümleler.

• Dayanışma: İlk adım atılan topraktaki komşuluk, "kimsesizlerin kimsesi" olan akrabalık ve fırtınada birbirine yaslanarak ayakta kalma hali.

• Kültür: Mutfaktan yükselen tanıdık kokular, bayramların ve yasların ritüelleri, sandıklarda saklanan alışkanlıklar ve taşınan yaşam biçimleri.

• Kimlik: Durağan olmayan, göçle birlikte dönüşen, her yeni toprakta rengini koruyarak yeniden şekillenen o çok katmanlı benlik.

• Tutunma: Gidilen yerde yabancı kalmamak, yeniden ev bark kurmak ve en nihayetinde toprağa kök salıp özgüvenle "Buradayım!" diyebilmek.

2026’da Bizi Neler Bekliyor?

Yıl boyunca sergilerimizden sözlü tarih buluşmalarımıza, konserlerimizden yayınlarımıza kadar her adımda bu altı yaprağın izini süreceğiz. “Sardunyadan Kalan” çatısı altında, geçmişin mirasını bugünün diliyle yeniden yorumlayacak; hafızayı diri, dayanışmayı baki kılacağız.

Sizleri de bu hafıza yolculuğuna ortak olmaya, kendi "sardunya" hikâyelerinizi bizimle paylaşmaya davet ediyoruz. Çünkü biliyoruz ki; kökler ne kadar derindeyse, çiçekler o kadar canlı açar.

Lozan Mübadilleri Vakfı