Mübadelenin 103. Yılı: Hasretin ve Umudun Dinmeyen Sesi Tüm Türkiye’de Yankılanıyor

30 Ocak 1923 tarihinde imzalanan Türk-Yunan Zorunlu Nüfus Mübadelesi Sözleşmesi’nin üzerinden tam 103 yıl geçti. Lozan Mübadilleri Vakfı (LMV) olarak 2000 yılından bu yana her 30 Ocak’ta sürdürdüğümüz anma etkinlikleri, 2003 yılında açık alanlara taşınarak "denize karanfil bırakma" geleneğiyle bir toplumsal hafıza ritüeline dönüştü. Bugün, Türkiye’nin dört bir yanındaki mübadil dernekleri ve sivil toplum kuruluşları, bu anlamlı mirası aynı ruhla sahiplenerek 103. yıl dönümünde kapsamlı programlar düzenliyor.

İşte 2026 yılı anma programlarından öne çıkanlar:

LMV ve İstanbul Etkinlikleri: Tarih, Müzik ve Hafıza

Vakfımız ve İstanbul merkezli dernekler, panelden konsere geniş bir yelpazede mübadil kültürünü selamlıyor:

Lozan Mübadilleri Vakfı (Kartal): 29 Ocak’ta Kartal Uğur Mumcu Sosyal Tesisleri’nde LMV Başkanı Ümit İşler ve akademisyenlerin katılımıyla bir panel düzenlenecek. 31 Ocak’ta ise Kartal Bülent Ecevit Kültür Merkezi’nde LMV Korosu 103. yıl özel konseriyle sahnede olacak.

Silivri: Silivri Tarihi Kültürel Miras Derneği 31 Ocak’ta belediye iş birliğiyle görsel hafıza ve kamusal mekân odaklı bir etkinlik gerçekleştirirken , Büyük Mübadele Derneği 30 Ocak ve 7 Şubat tarihlerinde Silivri sahilinde denize çiçek bırakma ve anma programları organize ediyor.

Pendik: Pendik Rumeli ve Yanyalılar Derneği, 30 Ocak akşamı saat 19:00’da Yunus Emre Kültür Merkezi’nde sergi ve kokteyl düzenliyor.

Beylikdüzü: Gürpınar Trakyalılar Derneği, 30 Ocak’ta Beylikdüzü AKM’de mübadil şarkılarından oluşan bir müzik dinletisi sunacak.

Sarıyer: Sarıyer Lozan Mübadilleri, 31 Ocak’ta Sarıyer Belediyesi tesislerinde basın kahvaltısı ve anma programı gerçekleştirecek.

Feshane: İstanbul Giritliler Derneği, Artistanbul Feshane’de akademisyenlerin katılımıyla özel bir mübadele paneli düzenliyor.

Ege ve Marmara’da Mübadele Ruhu

Mübadil nüfusun yoğun olduğu bölgelerde anma törenleri sahillere taşınıyor:

İzmir: Bornova Selanikliler Kültür Derneği, 30 Ocak’ta Konak’ta "Vize Sorunu: Kültürel Köprülerimiz" başlıklı etkinlikle güncel meselelere dikkat çekecek.

Bursa: Bursa Lozan Mübadilleri Derneği, 30 Ocak’ta Nilüfer Belediyesi Konak Kültürevi’nde panel düzenleyecek. 1 Şubat’ta ise Görükle’de göç yollarında yitirilenler anılacak.

Aydın (Kuşadası): Selanik Mübadilleri Derneği, 30 Ocak’ta tam gün süren bir programla; Atatürk Anıtı’na çelenk sunumu, denize çiçek bırakma, koro dinletisi ve 18. Geleneksel Mübadele Gecesi’ni gerçekleştirecek.

Karadeniz’den Selam Olsun: Sinop ve Samsun

Karadeniz sahilinde de mübadillerin hatıraları yaşatılmaya devam ediyor:

Sinop: Sinop Mübadele ve Balkan Halkları Derneği, 31 Ocak’ta valilik ve iskele meydanında düzenleyeceği çelenk sunma törenlerinin ardından dernek binasında geleneksel helva ikramı yapacak.

Samsun: Karadeniz Rumeli Dernekleri Federasyonu, 15 Şubat’ta Atakum’da geniş katılımlı bir anma etkinliği düzenleyecek.

Hafızayı Taze Tutuyoruz: 1923’ten 2026’ya uzanan bu yolculukta, kaybettiğimiz büyüklerimizi rahmetle anıyor; kültürel mirasımızı gelecek kuşaklara aktarma kararlılığımızı yineliyoruz.